A Bronx Tale: drama klasike e De Niros që mbetet aktuale edhe sot
Në vitin 1993, A Bronx Tale doli si një dramë kriminale me zemër familjare, e vendosur në Bronx-in e trazuar të viteve 1960. Filmi i Robert De Niros vijon të tërheqë vëmendje për përplasjen mes moralit të një babai punëtor, hijeshisë së botës së krimit dhe një dashurie të ndaluar që i jep historisë tension emocional.
A Bronx Tale doli më 1 tetor 1993 si një dramë kriminale e vendosur në Bronx gjatë viteve të trazuara 1960. Filmi, me regji nga Robert De Niro, ndjek një djalosh adoleshent që përfshihet mes dy botëve: ndershmërisë së të atit punëtor dhe magnetizmit të rrezikshëm të një bosi krimi. Në qendër të historisë është edhe një ndjenjë e ndaluar për një vajzë të zezë, që e bën konfliktin edhe më të mprehtë në një lagje ku paragjykimet kanë peshë të madhe.
Me kohëzgjatje 121 minuta, filmi mbetet një prej titujve më të komentuar të fillimviteve ’90 në këtë zhanër. Vlerësimet e tij flasin vetë: 7.9 në TMDB, 7.8 në IMDb, 97% në Rotten Tomatoes dhe 80/100 në Metacritic. Për publikun shqiptar, ky është një prej filmave që nuk lexohet vetëm si histori mafioze, por si rrëfim për rritjen, për vendimet e para të mëdha dhe për hijen që komuniteti lë mbi jetën private. Pikërisht kjo e bën të lehtë për t’u lexuar edhe sot, në një rajon ku familja, lagjja dhe reputacioni mbeten tema të forta shoqërore.
Një debutim regjisorial me peshë dhe një rol që lidhet me rrënjët e tij
Fakti që A Bronx Tale u drejtua nga Robert De Niro i jep filmit një rëndësi të veçantë. De Niro njihet gjerësisht si një nga aktorët më të mëdhenj të kinemasë amerikane, dhe ky projekt e vendosi atë edhe në rolin e autorit pas kamerës. Në kast gjenden emra që i japin historisë një shtresë të fortë autenticiteti: Chazz Palminteri si Sonny LoSpecchio, Lillo Brancato si Calogero në moshën 17-vjeçare, Francis Capra si versioni i tij fëmijë, Taral Hicks si Jane Williams dhe Kathrine Narducci si Rosina Anello. Bashkë me Robert De Niron në rolin e Lorenzo Anello-s, ata e ndërtojnë filmin mbi përplasje karakteresh më shumë sesa mbi spektakël.
Chazz Palminteri është një prani veçanërisht e rëndësishme, sepse filmi mbështetet te dinamika mes tij dhe De Niros për të mbajtur tensionin dramatik. Prania e tyre e rëndon filmin. Kjo e bën A Bronx Tale më shumë se një dramë të lagjeve të New York-ut; e bën një rrëfim për autoritetin, frikën, besnikërinë dhe mënyrën si një djalë mëson të dallojë mes imponimit dhe shembullit.
Pse mbetet i rëndësishëm sot për publikun shqiptar
Ajo që e mban A Bronx Tale të gjallë pas 33 vjetësh është thjeshtësia me të cilën prek tema të mëdha: familjen, racizmin, ndikimin e mjedisit dhe zgjedhjen mes rrugës së drejtë e asaj të lehtë. Në një leximi ballkanik, filmi ka diçka shumë të njohur: presionin e komunitetit, rëndësinë e figurës së babait dhe tundimin e një bote që premton pushtet, por kërkon çmim. Këto nuk janë vetëm çështje amerikane; ato flasin edhe për shoqëri ku fjala e lagjes dhe kodi i nderit mbeten të fortë.
Si retrospektivë, filmi ia vlen të (ri)shihet sepse nuk mbështetet vetëm te krimi, por te drama morale. Pjekuria vjen me përplasje. Për publikun shqiptar që kërkon një klasik me karakter, ky titull mbetet i fuqishëm edhe sot, sepse e trajton botën e krimit si pasojë të zgjedhjeve njerëzore, jo si zbukurim.
Shkruar mbi të dhëna faktike nga redaksia e TitraShqip. Shpreh opinionin e autorit dhe nuk përmban as nuk promovon burime për shikim apo shkarkim.
Artikulli i radhës
The Lion King (1994) – klasi që s’e humb kurrë kurorën
The Lion King doli në 1994 dhe mbeti menjëherë më shumë se një film familjar: u bë një mit modern për përgjegjësinë, humbjen dhe rikthimin te vetja. Me animacion të gjallë, ton emocional dhe një histori që ecën me ritmin e një tragjedie të thjeshtë por të fuqishme, filmi ende flet qartë edhe sot.
Lexo më tej
Sen Çal Kapımı: romanca që mbetet e gjallë edhe sot
Sen Çal Kapımı doli më 8 korrik 2020 si një serial dramatik-komik që e ndërton lojën e vet mbi një marrëveshje të rreme, një ndjenjë të vërtetë dhe tensionin që lind mes tyre. Me Hande Erçel dhe Kerem Bürsin në qendër, ai mbeti shpejt një titull i dallueshëm për publikun që kërkon romancë me ritëm, humor dhe emocione të hapura.
Tropa de Elite, filmi që e shndërroi luftën urbane në tronditje kinemaje
Tropa de Elite doli më 5 tetor 2007 dhe u kthye shpejt në një nga filmat më të debatuar të kinemasë braziliane. Me regji të José Padilhas, drama kriminale ndjek kapitenin Nascimento dhe ekipin BOPE në një Rio të mbërthyer nga droga, presioni institucional dhe dhuna e rrugës. Edhe sot, filmi mbetet i rëndësishëm për mënyrën si e godet publikun me realizëm të ashpër.
Once Upon a Time in America: elegjia e madhe e Sergios Leone
E dalë më 23 maj 1984, «Once Upon a Time in America» mbetet një nga dramat kriminale më ambicioze të kinemasë amerikane. Sergio Leone e ktheu historinë e një gangsteri hebre të epokës së Prohibicionit në një meditim të hidhur për kujtesën, fajin dhe kohën që nuk kthehet më. Me Robert De Niro dhe James Woods në qendër, filmi vazhdon të flasë fort edhe sot.