Practical Magic: magjia familjare që nuk plaket

Premisa: dy motra, një trashëgimi e rëndë, një telash që s’rrin i qetë

Sally dhe Gillian Owens janë rritur në një familje të veçantë, por kanë tentuar ta shmangin magjinë. Pastaj, një ngjarje e papritur e fut historinë në një trajektore më të errët dhe më të pakëndshme, ndërsa motrat detyrohen të marrin një kurs të shpejtë në “magjinë e fortë” për të përballuar atë që kanë shkaktuar vetë. Brenda këtij boshti hyn edhe policia, me Gary Hallet që nis të dyshojë, duke e shtyrë rrëfimin drejt një përplasjeje mes sekretit, fajit dhe pasojave.

Këtu filmi nuk shitet si përrallë e pastër. Ai sjell humor, romancë dhe një lojë të lehtë, por mbi të gjitha mban pezull ndjesinë se gjithçka mund të prishet në çdo çast, sepse pas çdo buzëqeshjeje fshihet një rrezik që mund të shpërthejë papritur. Kjo më duket arsyeja pse, edhe sot, filmi nuk ndihet thjesht si produkt i vonë i viteve ’90. Ka nerv, ka çudi dhe ka një lloj brishtësie që nuk e humbet lehtë.

Si e mban Dunne balancën mes lozonjës dhe hijes

Regjia e Griffin Dunne e trajton materialin me një ton që lëviz vazhdimisht mes të lehtës dhe të rëndësishmes. Ai nuk e shtyn filmin drejt errësirës së plotë, por as nuk e lë të rrijë vetëm në sipërfaqe të ëmbël. Pikërisht kjo luhatje është arma e tij më e madhe. Një skenë të bën të buzëqeshësh; tjetra të kujton se familja dhe frika mund të jenë të lidhura shumë më fort sesa do të donim.

Si film romantik-fantastik, Practical Magic nuk e ka disiplinën e një tregimi të rreptë, por ka atmosferë. Dhe atmosfera këtu ka rëndësi. Nëse shikon nga prizmi ballkanik, ky është lloji i rrëfimit ku familja nuk është thjesht sfond, por forca që të ndjek kudo, madje edhe kur përpiqesh të jetosh normalisht. Mua më bezdis ndonjë çakordim tonal, por e pranoj se filmi fiton pikë pikërisht sepse nuk kërkon të jetë i rregullt si orë zvicerane.

Pse kjo përzierje zhanresh funksionon ende

Romanca këtu nuk është vetëm zbukurim. Fantazia nuk është vetëm dekor. Dhe komedia nuk është aty për ta bërë gjithçka më të lehtë. Të treja bashkë krijojnë një hapësirë ku familja, frika dhe dëshira për të ndrequr gabimet ecin paralelisht. Në disa çaste, filmi kërkon qartësi. Nuk e prisja që një film kaq i butë në sipërfaqe të mbante një tension kaq të vazhdueshëm.

Kasti i kryesuar nga Sandra Bullock dhe Nicole Kidman i jep filmit atë bosht emocional që i duhet, ndërsa Stockard Channing dhe Dianne Wiest sjellin një prani që e forcon ndjesinë e familjes si institucion, jo thjesht si vendbanim. Goran Višnjić dhe Aidan Quinn i shtojnë dimension tjetër historisë, duke e mbajtur rrëfimin të lidhur me pasojat dhe dyshimin. Nuk është një ansambël që kërkon të të mahnisë me zhurmë. Është më shumë një grup që punon në heshtje.

Për kë mbetet i vlefshëm ky film sot

Ky titull i shkon atij shikuesi që e duron një ritëm më të butë dhe që nuk kërkon fantasy të madhe, me botë të ndërtuar me granit e tym. I shkon edhe kujt i pëlqejnë historitë familjare me një shtresë të çuditshme, ku dashuria dhe faji ecin bashkë. Për publikun në Tiranë, Prishtinë apo Shkup, që shpesh i shikon filmat me familjen në darkë, Practical Magic mund të duket një zgjedhje e çuditshme në letër, por në ekran ka atë ngrohtësi të padeshifrueshme që të mban afër.

Si retrospektivë, filmi ia vlen sepse mbetet i veçantë edhe kur nuk është i përsosur. Nuk ka nevojë të jetë klasik i pastër për të pasur jetë të gjatë. Dhe në këtë rast, jetë e gjatë do të thotë një film që kthehet në kujtesë sa herë që dikush kërkon një rrëfim magjik, por me zemër njerëzore.

Verdikti im për një film që s’e humb hijen

Unë do ta quaja Practical Magic një film të dashur, të çuditshëm dhe pak të çrregullt, por me një karakter që i reziston kohës më mirë se shumë tituj më “të rregullt”. Nuk është triumf i plotë i zhanrit, por është një përzierje me aromë të vetën. Dhe kjo mjafton shpesh.

Për mua, forca e tij qëndron te atmosfera familjare, te dy protagonistet dhe te mënyra si e trajton magjinë si trashëgimi të vështirë, jo si lojë. Dobësitë dalin nga një ton që lëkundet dhe nga një strukturë që, herë pas here, synon më shumë nga sa arrin, duke lënë përshtypjen se ambicia e tij tejkalon përmbushjen. Megjithatë, unë e mbroj vendin e tij mes filmave që nuk harrohen lehtë.