Cidade de Deus: ende e frikshme, ende e gjallë
Në Rio të viteve ’70, një aparat fotografik dhe një rrugë drejt krimit ndahen në mënyra që të mbeten në kujtesë gjatë. "Cidade de Deus" doli më 30 gusht 2002 dhe mbetet një dramë kriminale që e sheh varfërinë, ambicien dhe dhunën pa zbukurime. Për publikun shqiptar, filmi ruan një forcë të rrallë: tingëllon i largët, por në logjikën e tij është shumë i afërt.
Një film që nuk u plak
Kur "Cidade de Deus" doli më 30 gusht 2002, ai solli në ekran një pamje të ashpër të favellave të Rios së viteve ’70, ku një i ri që ëndërron fotografinë dhe një tjetër që futet thellë në krim ecin në drejtime të kundërta. Filmi i Fernando Meirelles është dramë dhe krim, me 129 minuta që nuk të lënë të marrësh frymë qetë. Vlerësimet e larta nga publiku dhe kritika, bashkë me 4 nominime për Oscar sipas IMDb, e kanë mbajtur gjatë në qarkullim si titull referencë. Mua personalisht, kjo është lloji i filmit që të mbetet në stomak. Nuk e sheh vetëm si histori braziliane.
Në qendër janë Buscapé, Zé Pequeno, Bené, Dadinho, Cabeleira dhe Sandro Cenoura, figura që e ndërtojnë botën e filmit si një rrjet të trazuar ku çdo zgjedhje ka pasojë. Për një publik në Tiranë, Prishtinë apo Shkup, kjo ndjesi nuk është aq e largët sa duket; kur lagjja bëhet sistem më vete, tensioni i filmit merr një gjuhë që kuptohet menjëherë. Dhe pikërisht aty filmi fiton peshë sot. Jo sepse përsëritet realiteti i tij, por sepse mënyra si e vë njeriun përballë presionit mbetet universale.
Fernando Meirelles dhe kast që e mbante barrën vetë
Fernando Meirelles e drejtoi filmin me një energji vizuale që e bën kaosin të lexohet qartë, pa e zbutur asnjëherë dhunën apo varfërinë që e prodhon atë. Ai e solli historinë me një ritëm të mprehtë, ku fotografia dhe lëvizja e kamerës punojnë si pjesë e së njëjtës frymëmarrje. Për mua, kjo ishte zgjedhja më e fortë e filmit. Nuk u përpoq të dukej “i bukur” në kuptimin e zakonshëm.
Kasti mbajti mbi supe një material të vështirë, dhe emrat kryesorë që figurojnë këtu janë Alexandre Rodrigues, Leandro Firmino, Phellipe Haagensen, Douglas Silva, Jonathan Haagensen dhe Matheus Nachtergaele. Nuk po hyj në biografi apo në karriera të tjera që nuk janë të dhëna këtu; mjafton që filmi i vendosi këta aktorë në një hapësirë ku karakteret duhet të duken të prekshëm, të rrezikshëm dhe shpesh të paparashikueshëm. Kjo i dha filmit një ndjesi të drejtpërdrejtë, pa zbukurime teatrale. Dhe kjo i shkon shumë mirë një publiku ballkanik, që zakonisht e ndjen shpejt kur një histori luan me nerva reale.
Edhe sot, pas 24 vitesh, "Cidade de Deus" mbetet i rëndësishëm sepse nuk flet thjesht për krimin, por për mënyrën se si krimi rritet kur varfëria dhe mungesa e perspektivës e ushqejnë përditë. Në familjet tona, kur ndizet televizori pas darke dhe dikush në divan thotë “shiko çfarë bote”, reagimi vjen menjëherë; ky film e ka pikërisht atë fuqi. Ia vlen të rishikohet jo si relike, por si një film që ende troket fort, me një pyetje të pakëndshme: çfarë ndodh kur një vend e lë të rinjtë pa dalje tjetër? Aty filmi nuk zbehet. Aty fillon.
Shkruar mbi të dhëna faktike nga redaksia e TitraShqip. Shpreh opinionin e autorit dhe nuk përmban as nuk promovon burime për shikim apo shkarkim.
Artikulli i radhës
The Prestige: obsesioni që nuk plaket
Në vitin 2006, Christopher Nolan solli një duel magjistarësh që nuk mbetet vetëm lojë skenike, por kthehet në garë të sëmurë për epërsi. The Prestige bashkon dramë, mister dhe sci-fi në një histori ku xhelozia, mashtrimi dhe sakrifica i shtyjnë personazhet drejt një fundi të errët. Edhe sot, filmi mbetet po aq i mprehtë sa herën e parë.
Lexo më tej
Gran Torino: filmi i Eastwoodit që mbeti i fortë
Kur një veteran kokëfortë dhe një adoleshent fqinj përplasen rreth një Gran Torinoje të vitit 1972, Clint Eastwood ndërton një dramë të ashpër, të ftohtë në sipërfaqe, por të mbushur me tension moral. Filmi i vitit 2008 doli më 12 dhjetor 2008 dhe edhe sot mbetet një nga rolet më të kujtuara të Eastwoodit, pikërisht sepse flet për fajin, paragjykimin dhe mundësinë e ndryshimit.
The Prestige: obsesioni që nuk plaket
Në vitin 2006, Christopher Nolan solli një duel magjistarësh që nuk mbetet vetëm lojë skenike, por kthehet në garë të sëmurë për epërsi. The Prestige bashkon dramë, mister dhe sci-fi në një histori ku xhelozia, mashtrimi dhe sakrifica i shtyjnë personazhet drejt një fundi të errët. Edhe sot, filmi mbetet po aq i mprehtë sa herën e parë.
Love, Simon: filmi që e bëri adoleshencën më të sinqertë
Kur doli në shkurt 2018, Love, Simon solli në qendër një histori dashurie adoleshente që nuk kërkonte zhurmë për të prekur nervin e epokës. Filmi i Greg Berlanti-t mbetet i rëndësishëm edhe sot sepse e trajton identitetin, frikën dhe nevojën për t’u pranuar me një butësi që ende flet fort për publikun shqiptar.