The Substance, filmi që e ktheu trupin në ankth modern
Në shtator 2024, The Substance doli si një horror-shkencë-fantastik që e shndërroi obsesionin me rininë në spektakël të errët dhe të pakëndshëm. Coralie Fargeat e ndërtoi historinë e një celebriteti që kërkon një version më të ri të vetes, ndërsa Demi Moore dhe Margaret Qualley e mbajtën tensionin në qendër të vëmendjes. Dy vjet më pas, filmi mbetet i freskët dhe i pakëndshëm në mënyrën e duhur.
Në 7 shtator 2024, The Substance doli si një nga filmat më të komentuar të vitit, duke e vendosur trupin, moshën dhe famën në një laborator frike me ngjyra të ndezura. Me regji nga Coralie Fargeat, filmi i përket horrorit dhe sci-fi-së, ndërsa historia zyrtare ndjek një yll që po zbehet dhe që përdor një substancë të paligjshme për të krijuar përkohësisht një version më të ri e më të mirë të vetes. Në letër tingëllon si premisë fantastike; në ekran, më kujtoi një makth që s’të lë rehat as pas dritave të sallës. Dhe kjo, mua personalisht, më duket arsyeja pse filmi mbeti gjatë në qarkullim kulturor.
Me një kohëzgjatje prej 141 minutash, filmi mbështetet te Demi Moore si Elisabeth, Margaret Qualley si Sue, Dennis Quaid si Harvey, Edward Hamilton-Clark si Fred, Gore Abrams si Oliver dhe Oscar Lesage si Troy. Vlerësimi i tij në TMDb është 7.1/10, në IMDb 7.2/10, ndërsa Rotten Tomatoes i jep 89% dhe Metacritic 78/100. Sipas IMDb, filmi ka fituar edhe një Oscar, bashkë me 147 fitore dhe 289 nominime gjithsej. Janë numra që flasin për një film të diskutuar gjerësisht, por jo vetëm për zhurmën rreth tij; ai duket se ka goditur një nerv të vërtetë të kohës.
Coralie Fargeat dhe trupi si fushëbetejë
Coralie Fargeat kishte hyrë më parë në vëmendje me një qasje të fortë ndaj dhunës, trupit dhe mbijetesës, ndaj The Substance nuk u ndje si një devijim, por si vazhdim i natyrshëm i interesit të saj. Këtu ajo e çon idenë edhe më larg: bukuria bëhet mall, rinia kthehet në presion, ndërsa identiteti ndahet në dy versione që luftojnë për të njëjtën hapësirë. Filmi e bën këtë pa iu shmangur groteskut. Është i bukur dhe i neveritshëm njëkohësisht, dhe pikërisht aty e gjen forcën.
Për publikun shqiptar, kjo temë nuk mbetet abstrakte. Në Tiranë, Prishtinë apo Shkup, ku çdo bisedë për ekranin, rrjetet sociale dhe pamjen fizike shpesh përzihet me humor të hidhur familjar, filmi prek një nerv shumë të njohur: frikën nga plakja dhe nevojën për t’u dukur mirë me çdo kusht. E pashë si një satirë të ashpër të botës së sotme, por edhe si një pasqyrë që refuzon të na lajka. Dhe kjo mungesë lajke më pëlqeu.
Pse mbetet i rëndësishëm edhe sot
Dy vjet pas daljes, The Substance mbetet i rëndësishëm sepse nuk u kufizua vetëm te shoku vizual; ai foli për një kulturë që e mat vlerën me pamjen, suksesin dhe përdorshmërinë e trupit. Në një kohë kur ekranet na mësojnë të krahasojmë veten vazhdimisht, filmi i Fargeat e çon këtë zakon deri në ekstrem, pastaj e thyen me mizori të kontrolluar. Mua më bezdisi në disa çaste, dhe pikërisht për këtë e vlerësova më shumë. Nuk është film i butë.
Për ata që e ndjekin kinemanë me syrin e publikut ballkanik, ky mbetet një titull që ia vlen të kujtohet jo vetëm për atmosferën e tij, por edhe për mënyrën se si e përdor zhanrin për të folur për ankthin modern. Nëse një film horror arrin të të bëjë të mendosh për industrinë e bukurisë, për presionin social dhe për marrëdhënien e sëmurë me versionin “më të mirë” të vetes, atëherë ai ka bërë më shumë se sa të trembë. Ka ngelur. Dhe The Substance pikërisht këtë ka bërë.
Shkruar mbi të dhëna faktike nga redaksia e TitraShqip. Shpreh opinionin e autorit dhe nuk përmban as nuk promovon burime për shikim apo shkarkim.
Artikulli i radhës
East of Eden: plagë familjare në fillimshekullin e trazuar
Në fillimshekullin e 1900-ës, një grua e pathyeshme fut përçarje mes dy vëllezërve dhe hap një sagë që shtrihet në dy gjenerata. East of Eden ka dalë si dramë e errët familjare, me një kast që e mban peshën mbi shpatulla. Mua personalisht më tërhoqi mënyra si premisa e thjeshtë premton tension të gjatë, jo dramë të ngritur me zë të lartë.
Lexo më tej
“Tosca” (1976): Puccini në tri skena romake
Nëse opera shpesh mbetet peng i skenës, “Tosca” e Gianfranco De Bosio-s e çon dramën e Puccini-t në një format filmik që ruan tensionin dhe madhështinë e saj. E dalë më 28 prill 1976, kjo vepër muzikore mbetet tërheqëse për publikun shqiptar pikërisht sepse bashkon melankolinë, politikën dhe tragjedinë me një intensitet të rrallë.
‘The Flight’ sjell betejën e familjeve të viktimave për drejtësi
Dokumentari debutues i Soran Mardookhit, i prezantuar në Vancouver, e zhvendos vëmendjen nga shifrat te familjet që kërkojnë përgjegjësi pas rrëzimit të avionit ukrainas nga Irani. Sipas Hollywood Reporter, filmi ndalet te dhimbja personale dhe fushata e të afërmve për ta mbajtur çështjen gjallë.
15 filmat më të mirë të animuar të viteve 2000 sipas Letterboxd
Vitet 2000 e kthyen animacionin në një laborator të madh ndryshimesh, nga ngjitja e animacionit 3D deri te këngët e fundit të lavdisë së 2D-së. Sipas Collider dhe renditjes së Letterboxd, kjo dekadë mbeti një pikë kthese që ende ndihet sot, edhe kur flasim për shijet tona në Tiranë, Prishtinë apo Shkup.