Back to the Future: klasiku që s’plaket kurrë
Ishte një nga filmat që e ktheu udhëtimin në kohë në argëtim popullor, por edhe në një lojë të mprehtë me paradokset familjare. Back to the Future doli më 3 korrik 1985 dhe, edhe pas 41 vjetësh, mbetet një prej atyre klasikëve që rishihen jo vetëm për nostalgji, por sepse vazhdon të punojë me ritëm, humor dhe shpikje të pastër kinematografike.
Back to the Future doli më 3 korrik 1985 si një aventurë-komedi sci-fi që e ktheu udhëtimin në kohë, me qasje të drejtpërdrejtë dhe të paharrueshme, në pjesë të kulturës popullore për publikun e gjerë.
Me regji të Robert Zemeckis dhe me Michael J. Ide brilante, menjëherë. Me vlerësim 8.3/10 në TMDB, 8.5/10 në IMDb dhe 93% në Rotten Tomatoes, ai mbetet një nga titujt më të dashur të zhanrit.Sot, 41 vjet pas premierës, filmi lexohet edhe si një shembull i rrallë i kinemasë së zhanrit që funksionon njëkohësisht si lojë me kohën, si komedi karakteresh dhe si histori familjare. Nuk ka nevojë për efekte të stërngarkuara apo shpjegime të thata për të mbajtur interesin; filmi mbështetet te ritmi, te dinamika mes Marty-t dhe Doc Brown-it, dhe te tensioni i thjeshtë por i fortë: si të mos shkatërrosh vetë të kaluarën që të solli në ekzistencë. Pikërisht kjo e ka bërë Back to the Future një klasik që vazhdon të rezistojë edhe përballë shijeve të ndryshuara të publikut.
Robert Zemeckis dhe ekipi që i dha formë një miti pop
Robert Zemeckis e ndërtoi filmin me një qartësi tregimtare që e mbajti çdo element në shërbim të narrativës. Në qendër është Michael J. Fox si Marty McFly, një rol që kërkon energji, humor dhe një ndjesi shumë njerëzore hutimi përballë absurdit të situatës. Një motor i gjallë. Edhe kastit mbështetës, me Crispin Glover, Lea Thompson, Claudia Wells dhe Thomas F. Wilson mban një pjesë të madhe të suksesit, sepse secili personazh e lidh historinë me konfliktin familjar dhe me humorin e situatave, ndërsa kasti dhe regjia e shndërrojnë filmin në diçka që e tejkalon plotësisht statusin e një hiti të thjeshtë të vitit 1985.
Fakti që filmi ka fituar 1 Oscar, sipas IMDb, dhe ka grumbulluar 27 çmime e 25 nominime gjithsej tregon se ai nuk u lexua vetëm si argëtim i çastit, por si një arritje ku forma dhe tregimi punojnë bashkë me siguri. Për publikun shqiptar, kjo ka një rezonancë të veçantë: historia e ndërhyrjes në të shkuarën, e familjes, e brezave dhe e rrugës për t’u kthyer në shtëpi lidhet lehtë me një kulturë ku kujtesa familjare dhe pesha e së kaluarës kanë gjithmonë rëndësi. Back to the Future mbetet i vlefshëm sot pikërisht sepse e kthen një ide të madhe shkencore në një emocion shumë të njohur njerëzor.
Pse vazhdon të jetë i rëndësishëm edhe sot
Në një kohë kur filmat e zhanrit shpesh mbështeten te spektakli, Back to the Future vazhdon të dallojë për ekuilibrin mes ideve të mëdha dhe lojës së lehtë me personazhet. Koha si enigmë. Kjo e bën filmin të kuptohet shpejt, por edhe të mbetet gjatë në kujtesë.
Për shikuesin e sotëm, filmi është po aq një kujtesë e fuqisë së kinemasë klasike sa edhe një shembull se si një ide origjinale mund të kthehet në model. Saktë në çdo detaj. Dhe pikërisht për këtë arsye, ai vazhdon të jetë një prej klasikëve që ia vlen të rishihen pa asnjë hezitim.
Ku mund ta shikoni
Platforma zyrtare në Kosovë, Shqipëri, Maqedoni të Veriut dhe Mal të Zi (JustWatch/TMDB). TitraShqip nuk hoston dhe nuk linkon video.
Shkruar mbi të dhëna faktike nga redaksia e TitraShqip. Shpreh opinionin e autorit dhe nuk përmban as nuk promovon burime për shikim apo shkarkim.
Artikulli i radhës
8½, kriza krijuese e Fellinit që mbetet e freskët
I shfaqur më 14 shkurt 1963, “8½” i Federico Fellinit mbetet një nga dramat më të rëndësishme të kinemasë europiane. Filmi ndjek Guidon, një regjisor në krizë krijuese, ndërsa rreth tij grumbullohen njerëz, kujtime dhe fantazi që e shtyjnë drejt një përballjeje me veten. Edhe sot, ai mbetet i domosdoshëm për këdo që kërkon të kuptojë ç’ndodh kur arti dhe jeta përplasen.
Lexo më tej
“Persona” i Bergmanit, 60 vjet më pas, mbetet një plagë e hapur e kinemasë
“Persona” e Ingmar Bergmanit doli më 18 tetor 1966 dhe, 60 vjet më pas, vazhdon të lexohet si një nga dramat më të mprehta mbi heshtjen, identitetin dhe marrëdhënien mes dy grave të mbyllura në të njëjtin tension psikologjik. Me Bibi Andersson dhe Liv Ullmann në qendër, filmi mbetet një gur prove për çdo shikues që kërkon kinema të përqendruar, sfiduese dhe ende shqetësuese.
‘Rope’: thriller-i i Hitchcock-ut që ende të shkund
E realizuar nga Alfred Hitchcock dhe e publikuar më 1 shkurt 1948, “Rope” mbetet një nga thrillerët më të veçantë të kinemasë klasike. Filmi bashkon krimin, dramën dhe tensionin psikologjik në një mbrëmje të vetme që nis si darkë mondane dhe shndërrohet në lojë nervash.
Captain Fantastic, filmi që mbetet sfidë për idenë e familjes
Kur doli më 8 korrik 2016, Captain Fantastic solli një dramë-komedi të pazakontë për një baba që rrit gjashtë fëmijët e tij larg botës, në pyjet e Paqësorit Veriperëndimor. Edhe sot, filmi i Matt Ross mbetet i freskët sepse prek pyetjen më të vështirë: a mjafton dashuria, kur mënyra jote e jetesës sfidon vetë shoqërinë?